لزوم تسريع در نوسازي بافت فرسوده كاشان

کاشان آنلاین : سال هاست كه شهرداري كاشان با معضل بزرگي روبروست و هر بار كه حركتي در خصوص آن انجام مي دهد، به بن بست هاي مديريتي و شهري برمي خورد. بافت تاريخي كاشان كه محدوده اصلي مركز شهر را شامل مي شود، همواره به عنوان يكي از مسائل مهم بهسازي در كاشان مطرح بوده است. بسياري از ما گاه شاهد آن بوده ايم كه پس از تخريب يك بناي به اصطلاح فرسوده در بافت تاريخي، برخي از تاريخ شناسان و اهالي فرهنگ منطقه از اهميت بناي تخريب شده سخن گفته اند.
در آذر ماه سال گذشته معاون وزارت راه و شهرسازي در ديدار از بافت تاريخي كاشان و در نشستي جهت بررسي اين موضوع، مشارکت و همکاری ساکنان بافت در فرآیند برنامه ریزی، طراحی و اجرا را با محوریت شهرداری به عنوان مهم ترین گام در مرمت و احیای بافت قدیمی و تاریخی دانست و از لزوم تشکیل شورای بافت تاریخی در كاشان سخن گفت. شورايي كه هدفش دنبال کردن برنامه هایی مانند مرمت و بازسازی و ثبت جهانی آثار موثر باشد. اما تا امروز كه نزديك به پنج ماه از آن مي گذرد هنوز از تشكيل چنين شورايي خبري داده نشده است.
يكي از مشكلاتي كه همواره مانعي جدي در راه تدوين و اجراي طرح كاملي در اين راه است تعدد سازمان ها و ادارات و نهادهايي است كه هر يك خود را متولي اين امر مي دانند. شهرداری، اداره مسکن و شهرسازي، نماینده شرکت مادر تخصصی عمران و بهسازي شهري، اداره میراث فرهنگی و گردشگري، سازمان اوقاف و امور خیریه و برخي ديگر از دستگاهها، هر کدام بنا بر قانون براي خود وظائفی در این حوزه قائلند و اين امر، تدوين طرحي جامع را بي ثمر مي سازد. بر اين مسئله اضافه كنيد تمام مشكلاتي كه از نبود يك مديريت واحد شهري در شهرها ايجاد مي شود.
با اين وجود تكليف بسياري از خانه هايي كه در خيابان هايي مانند محتشم، فاضل نراقي و بابا افضل قرار دارند، مشخص نيست. به همت اداره ميراث فرهنگي در ساليان پيش به دليل طرح مرمت برخي از خانه ها، چندين محله نيز در زمره بافت تاريخي قرار گرفتند و طرح ترميم نماي محله ها نيز انجام شد. اما مشكل اين جاست كه در همين محله ها خانه هايي وجود دارد كه به معناي دقيق، فرسوده هستند تا تاريخي و عدم استحكام مطلوب، ساكنان خانه ها را با خطراتي مواجه مي سازد. ضمن آن كه غالب اين كوچه ها كم عرض هستند و امكان تردد و دسترسي در شرايط اورژانسي را فراهم نمي كنند. همچنان كه اين محله ها، در مقايسه با ساير محلات شهر از كاربري هاي شهري اندكي برخوردارند.
شايد يكي از مهم ترين عوامل توقف اين طرح را بتوان احداث مسكن مهر در كاشان دانست. از يك سو ساخت و سازهايي كه در چند سال گذشته در مسكن مهر صورت گرفت انگيزه بسياري از سرمايه گذاران بخش خصوصي را جهت سرمايه گذاري در بافت هاي فرسوده سلب كرد و از سوي ديگر پرداخت تسهيلات مسكن مهر از طريق نظام بانكي، موجب سردرگمي متقاضيان و عملا توقف نوسازي ها شد. حتي اوراق قرضه اي كه با همين نام توزيع شد در عمل نفعي به متقاضيان نرساند.
اما اينك آنچه اهميت دارد تشكيل شوراي  بافت فرسوده و اولين اقدام، شناسايي تمامي ابنيه تاريخي در اين بافت توسط تيمي متشكل از ميراث فرهنگي، شهرداري و اداره ثبت و اوقاف است. اداره ميراث فرهنگي كاشان ضرورت دارد كه  به استناد بندهاي ۱۰ و ۱۲ قانون اساس نامۀ سازمان میراث فرهنگی کشور مصوب ۲۸/۰۴/۱۳۶۷ نسبت به تجدید نظر در حریم برخي از ابنيه تاريخي مستقر در بافت فرسوده اقدام و به شهرداري ابلاغ نماید. شهرداري نيز به استناد بند ۱۴ ذیل مادة ۵۵ قانون شهرداریها با هدف ایحاد الزام جهت مالکین ابنیۀ فرسوده، اقدامات قانونی را معمول تا مالکین مجبور به نوسازي و بازسازي ابنیه خود گردند. از آنجا كه برخي از ابنيه فاقد سند رسمي مي باشد، شهرداري نسبت به ارائه تسهيلات مالي و حقوقي نسبت به صاحبان آنها نيز اقدام نمايد.
شهرداري مي تواند به منظور جلب نظر و مشارکت اهالی در اجراي پروژه هاي نوسازي، با همكاري اداره ميراث فرهنگي، اقدامات موضعی همچون مرمت و نوسازي تک بناهاي داراي موقعیت ویژه را به عنوان الگوسازي در محلات مختلف دنبال كند تا این قبیل اقدامات ارزش افزوده املاك و تمایل ساکنین را جهت اجراي اقدامات مشابه بالا ببرد. اما مهم تر از همه ادارات و دستگاه هاي متولي بايد از مداخله مستقیم و تملک املاك واقع در محدوده بافت فرسوده خودداري نمایند تا موجب پیچیدگی کار ، صرف زمان و تحلیل توان آنها نگردد. اميدواريم هر چه زودتر خبر تشكيل شوراي بافت فرسوده كاشان را بشنويم و هر چه سريعتر شاهد اقدامات عملي در اين خصوص باشيم.